Op grond van art. 4.27 van de Aanbestedingswet 2012 moet de aanbestedende dienst een commissie benoemen die onafhankelijk advies geeft over klachten met betrekking tot aanbestedingsprocedures.
Klachtenmeldpunt Aanbesteden is een initiatief dat ervoor zorgdraagt dat de aanbestedende dienst beschikt over een onafhankelijke en deskundige klachtenregeling, waarbij ondernemers eenvoudig hun klachten kunnen indienen. Lid van Klachtenmeldpunt Aanbesteden zijn o.a. ArteZ, Christelijke Hogeschool Ede, gemeente Arnhem, gemeente Maastricht, Hogeschool van Arnhem en Nijmegen, Provincie Utrecht, Provincie Zuid-Holland en Waterschap Vallei en Veluwe.
Klachtenmeldpunt Aanbesteden heeft onlangs uitspraak gedaan in een klacht van een zzp’er die op voorhand was uitgesloten van een gemeentelijke opdracht. Volgens het klachtenmeldpunt is het uitgangspunt dat iedereen mag meedingen naar een opdracht. In dit geval werden zzp’ers uitgesloten. Dat mag niet volgens art. 2.52, eerste lid, van de Aanbestedingswet 2012. Het doel van de gemeente was om schijnzelfstandigheid te voorkomen. Maar dat kan ook op andere manieren. De eis ‘niet voor zzp’ers’ gaat te ver. Het risico van schijnzelfstandigheid is geen rechtvaardiging om zzp’ers op voorhand uit te sluiten.
Een aanbestedende dienst mag dus niet zomaar bepalen dat alleen rechtspersonen of grotere ondernemingen mogen inschrijven en zzp’ers zijn uitgesloten. Een aanbestedende dienst kan wel eisen stellen die in de praktijk tot gevolg hebben dat sommige zzp’ers niet kunnen deelnemen, mits die eisen objectief gerechtvaardigd zijn. De eis moet dan verband houden met het voorwerp van de opdracht en proportioneel zijn.
Een uitspraak in gelijke zin als die van Klachtenmeldpunt Aanbesteden is enkele jaren geleden ook door de Commissie van Aanbestedingsexperts gedaan.